SEARCH RESULT

Arap edebiyatında kısa hikâyenin nesir ve fıkradan bağımsız bir tür olarak ilk kez Câhiz’in (ö.255) elinde geliştiği ve bu kısa hikâye örneklerinin ‘Kitâbu’l- Buẖalâ’ (Cimriler Kitabı) adlı kitabında var olduğu iddia edilir. Kısa hikâyenin bağımsız bir sanat dalı olarak ortaya çıkması ise daha geç bir dönemde 20.yüzyılın başlarındadır. Bu bağlamda ilk kısa hikâye örneği mısırlı yazar Muhammed Teymur’un 1917 yılında ‘es-Sefûr’ gazetesinde yayımlanan ‘Fi’l- Kıtâr’ (Trende) adlı öyküsüdür. Kısa hikâyenin Ürdün’de ilk kez ortaya çıkışı ve gelişim sürecine gelince Mahmûd Seyfuddin el-Îranî, Abdurrahman el-Yagi, Nebil Haddâd ve el-‘Atayât gibi isimlerin elinde ilk örnekleri verilmiş olup 1920 ile 1930’lu yıllarda Muhammed Subhi ebu Ganime’nin yazınları ile olgunlaşmıştır. Yazarın kısa hikâyeleri ‘Eğani el- Leyl’ (Gecenin Şarkıları) başlığı altında toplanarak 1922 yılında Şam’da basılmıştır. 1920’li yıllardan günümüze kadar geçen süre içerisinde mevcut sosyal yapıdaki değişime paralel olarak Ürdün kısa hikâyesinin konuları da değişim göstermiştir. 21 yüzyıl itibari ile Ürdünlü yazarlar kısa hikâyelerinde ülkelerinin siyasal, sosyal ve ekonomik durumlarına dair güncel konuları işlemişlerdir. Bu yazarlardan biri de Musa İbrahim ebu Rayash’tır. Ürdün kültürüne dair farklı görünümler sunduğu çok sayıda kısa hikâyesi bulunan yazarın ilk hikâye koleksiyonu 2017 yılında kültür bakanlığı tarafından ‘kelebek’ adıyla yayınlanmıştır. Kısa hikâye yazarlığının yanı sıra hikâye ve kısa hikâye eleştirisine dair kitapları, tiyatro metinleri, edebiyat ve kültüre dair çok sayıda makaleleri de mevcuttur. Bu çalışmada Ürdün kısa hikâyeciliğinin tarihsel gelişimine dair bilgilere yer verilerek Musa İbrahim ebu Rayash’ın ‘kelebek’ adlı kısa öyküsü tematik açıdan incelenmiş ve tahlil edilmiştir.

International Congress of Human and Social Sciences Research
İTOBİAD

Zeynep ÖZKANLI